Laatste kans: repareer de weeffout in het woonplan

Het is een cruciale maand voor iedereen die in Willemstad een sociale huurwoning zoekt. Op donderdag 8 januari spraken wij namens de Stadstafel in tijdens de commissievergadering over wonen. Onze boodschap was helder: het mooie beleid op papier strookt niet met de harde werkelijkheid van de nieuwe regels.

Er ligt nu een plan dat technisch misschien klopt, maar dat onze eigen jongeren en ouderen in de kou laat staan. Toch is er hoop, want de politiek heeft onze signalen opgepikt.

Een pijnlijke weeffout in de regels

Tijdens de vergadering hebben we een pijnlijk, onbedoeld effect van de nieuwe Huisvestingsverordening blootgelegd. Het college stelt als voorwaarde voor voorrang dat iemand zes jaar onafgebroken ingezetene van de gemeente moet zijn. Dit klinkt logisch, maar pakt voor een specifieke groep desastreus uit: onze terugkerende jongeren.

Een jongere die voor studie vier jaar in een studentenstad heeft gewoond en nu terug wil naar Willemstad om hier een leven op te bouwen, voldoet niet aan die eis. Juridisch gezien is de ‘maatschappelijke binding’ verbroken. Juist de groep die we zo hard nodig hebben om onze kern vitaal te houden, wordt door deze regel actief uitgesloten van voorrang. De wethouder erkende dat dit een lastig punt is, maar schermde vooral met wettelijke beperkingen en uitvoerbaarheid.

Vitale kernen of één grote pot?

Het fundamentele debat ging over de vraag: sturen we op gemeente of sturen we op kern?

Het college wil één grote wachtlijst voor de hele gemeente Moerdijk. Volgens de wethouder is dat eerlijker en makkelijker uit te voeren. Wij, en met ons diverse politieke partijen, zien dat anders. In het ‘Volkshuisvestingsprogramma’, dat dezelfde avond werd besproken, staat nota bene als leidend principe: “Iedere kern krijgt de kans om zich vitaal te ontwikkelen.”

Als je vitale kernen wilt, moet je instrumenten inzetten die daarbij passen. Een systeem waarbij een woningzoekende uit Klundert net zoveel recht heeft op een schaarse woning in Willemstad als een Willemstadter zelf, draagt daar niet aan bij. Daarom blijven wij hameren op het ‘cascade-model’:

Eerst kernbinding: Geef voorrang aan inwoners van de eigen kern (Willemstadter voor Willemstad).

Dan gemeentebinding: Is er lokaal geen kandidaat? Dan pas kijken naar de rest van de gemeente.

Software mag niet leidend zijn

Een veelgehoord tegenargument vanuit het college is dat differentiatie per kern technisch ingewikkeld is voor de softwaresystemen van de woningcorporaties. Wij hebben de commissieleden voorgehouden dat dit de omgekeerde wereld is. Het kan niet zo zijn dat de beperkingen van een computersysteem bepalen of onze kernen leefbaar blijven. Beleid moet leidend zijn, de techniek moet volgen. In buurgemeenten zoals Tholen en Halderberge kan het immers wel.

Winst: het is geen hamerstuk

Het goede nieuws is dat de gemeenteraad onze zorgen serieus neemt. Waar het Volkshuisvestingsprogramma zonder veel discussie werd aangenomen, werd de Huisvestingsverordening door de commissie aangemerkt als een ‘bespreekstuk’. Dat betekent dat het niet zomaar wordt afgetikt, maar dat er in de komende raadsvergadering een stevig debat over gevoerd gaat worden.

De fracties van onder andere Moerdijk Lokaal en BBM/BBB toonden zich kritisch op het ontbreken van kernbinding. Ook andere partijen zagen de onlogica in artikel 3 voor terugkerende studenten.

De oproep aan de raad

De bal ligt nu bij de gemeenteraad. Zij moeten over enkele weken een keuze maken. Accepteren zij dat technische eenvoud voorrang krijgt boven de leefbaarheid van de dorpen? Of durven zij te kiezen voor een regeling die écht werkt voor de inwoners?

Wij hebben drie concrete punten neergelegd waar de raad mee aan de slag moet:

• Erken dat de huidige verordening botst met de ambitie voor vitale kernen.

• Repareer artikel 3, zodat onze studerende jongeren welkom blijven.

• Maak kernbinding mogelijk via het cascade-model.

Wij blijven de druk erop houden tot het laatste besluit is gevallen. Want ‘wonen in je eigen kern’ mag geen loze kreet blijven in een beleidsstuk, het moet praktijk worden.

Bekijk de commissievergadering.